DB-Actueel Online

Op gezette tijden wil de website aandacht besteden aan actuele ornithologische fenomenen. De Nederlandse vogelaars worden (gelukkig maar) nog regelmatig verrast. Door een influx van een bepaalde soort of bepaalde soorten, door een uiterst zeldzame soort waarvan de meeste vogelaars nog niet eens de juiste Nederlandse naam weten, door onverwachte determinatieproblemen en dergelijke. De kracht van dit medium is dat er direct en interactief ingegaan kan worden op deze spannende gebeurtenissen in het veld. Wat is er precies aan de hand? Wat is hier al van bekend? Is er al eerder over geschreven in Dutch Birding? Hoe denkt men in het veld hierover?

DB goes Pelagic: zondag 15 januari 2012

29 januari 2012  ·  18041 × bekeken


Een spontane Pelagic werd georganiseerd, nadat een Belgisch onderzoeksschip een zeer succesvolle tocht had gemaakt. Maar liefst 4 Papegaaiduikers, een mogelijke Kortbekzeekoet en 30 Witsnuitdolfijnen deden Robert Keizer, Erik Ernens en David Uit de Weerd besluiten om ook een Pelagic te organiseren. Binnen 12 uur was deze tocht met in totaal 75 vogelaars volgeboekt!
Omdat wij deze dag toch al van plan waren met een koppel vogelaars op pad te gaan was de beslissing snel genomen: we gingen mee. Een belangrijk aspect in deze beslissing voor mij was, naast de vogels natuurlijk, het feit dat er erg rustig weer werd voorspeld. Al jaren wil ik mee met zo'n tocht, maar durf het niet te gokken dat het net windkracht 4/5 is en ik de hele tocht kotsend over de reling hang.
Blijkbaar was het kalme weer voor meer vogelaars een reden om eens een Pelagic te proberen. Voor opvallend veel (doorgewinterde) vogelaars was het namelijk hun eerste keer.
Op het forum werden van tevoren veel do's en don'ts gemeld over het slikken van pillen of plakken van pleisters tegen zeeziekte, kleding en hoe je equipment te beschermen.
Op zondag 15 januari waren we om 7.50 uur present. Het was nog donker, maar de boot was al bijna vol. We verblijdden de organisatie met een schippersbitter met daaraan een kaart met onze wenssoorten.

Voorbereidingen
Ondanks het rustige weer deinde het schip nog behoorlijk. Ik besloot dan ook laag, in het midden van het schip met de blik op de horizon geen risico's te nemen. Debby Doodeman dacht daar anders over en begon iedereen te voorzien van koffie. Niet veel later voelde ze zich niet helemaal lekker, en ze was niet de enige. Ook Rob Halff voelde zich niet helemaal lekker worden en moest het één en ander kwijt waarna het beter ging.
Inmiddels werd het licht en werd duidelijk, dat de kledingadviezen van het forum ter harte waren genomen. Skibroek (ik), legging geleend van partner onder spijkerbroek (Jan van der Laan), winterwandelbroek (Debby Doodeman), visoveral (David Uit de Weerd), regenbroek (vaak model hobbezak, Jaap Denee) en niet genoemd op het forum maar wel gebruikt: de wollen stropdas (Wim Wiegant).

Waarnemers op de boot
Vol verwachting staat iedereen op het dek, Noordzee, 15 januari 2012 (Miranda Zutt)

Vogels
De eerste Roodkeelduikers vlogen inmiddels hoog over, maar de meeste aandacht was natuurlijk voor de Alk/Zeekoeten. Ieder individu of clubje werd luid aangekondigd en gespannen bekeken. Het bleken opvallend vaak Alken te zijn. Een Jan van Gent kwam aanzeilen en maakte een paar spectaculaire duikvluchten. De fotografen konden aan de slag.
Drieteenmeeuwen vlogen af en toe om de boot, maar lusten blijkbaar geen brood of ze snapten niet wat de bedoeling was. Het brood verdween dan ook in de maag van vogelaars (Roland van der Vliet), die geen tijd hadden gehad om hun brood te smeren.

RoodkeelduikerJan-van-gent
Roodkeelduiker Gavia stellata, Noordzee, 15 januari 2012 (Garry Bakker)Jan-van-gent Morus bassanus, Noordzee, 15 januari 2012 (Garry Bakker)
  
AlkenZeekoeten
Alken Alca torda, Noordzee, 15 januari 2012 (Garry Bakker)Zeekoeten Uria aalge, Noordzee, 15 januari 2012 (Garry Bakker)

Er waren ook een paar emmers met visafval meegenomen. Grote ogen staarden ons lange tijd aan voor ze overboord verdwenen. De vis bleek nog grotendeels bevroren en zonk als een baksteen naar de diepte. Later werd er nog een soort drijvende constructie bedacht, maar dat had al helemaal geen resultaat.
Er viel nog iemand flauw, wat voor de nodige consternatie zorgde. Mogelijk was het een combinatie van zeeziekte en uitlaatgassen, maar gelukkig kwam hij weer snel bij.

Visafval
Aan visafval geen gebrek ... (Miranda Zutt)

Waarnemers op scherp
Waarnemers op scherp, Noordzee, 15 januari 2012 (Miranda Zutt)

Ondertussen vlogen er af en toe Jan van Genten voorbij en een Grote jager vloog op afstand langs. Ook Bruinvissen werden met enige regelmaat gezien.
Een tijdlang was er weinig te beleven, dus tijd om broodjes worst of bal naar binnen te werken of door te warmen met glühwein. We passeerden platforms en er lagen opvallend veel boten voor anker.
Het zonnetje scheen ondertussen volop en het was vooral erg gezellig.
Wel was er enige ophef over een paarse lijn op de navigatie van iemands telefoon. Als we nu die Dikbek zagen waren we dan eigenlijk nog wel in Nederland? Maar die zorg bleek helaas niet nodig, alleen Drieteenmeeuwen en wat Alken lieten zich zien.

Drieteenmeeuw
Drieteenmeeuw Rissa tridactyla, Noordzee, 15 januari 2012 (Rob Halff)

Alk
Alk Alca torda, Noordzee, 15 januari 2012 (Garry Bakker)

Vloedlijn
Op een gegeven moment zagen we wat groenverkleuringen in het water en verderop een dunne schuimlijn, waar Dwergmeeuwen en Drieteenmeeuwen boven vlogen. Ook verschenen er weer clubjes zwemmende Alken en Zeekoeten. Hier was blijkbaar iets te eten. De boot volgde deze lijn en de spanning steeg. Het personeel begon weer vis overboord te kieperen, nu zelfs in wat kleinere stukken die iets minder snel zonken.
Rob Halff en Rinse namen deze actie over en maakten nog kleinere, behapbare stukken. Tientallen Drieteenmeeuwen vlogen nu om de boot en waren prachtig te bekijken en te fotograferen in het mooie namiddaglicht. Wat zijn het toch prachtige meeuwtjes met, let maar eens goed op, een hele lieve blik in hun ogen. Zilvermeeuwen en Grote mantelmeeuwen daarentegen zijn/kijken iets minder lief en bemoeiden zich inmiddels ook met de overboord gekieperde vis.
Ineens werd er 'Middelste jager' geroepen. Deze zou op grote afstand vliegen, maar ik kreeg niets in beeld. Kort daarna paniek, er kwam een donker beest aanvliegen. Ik lag ondertussen op het dek en kon tussen de benen van iemand die wijdbeens voor mij stond kort, en zeker niet ver weg, een volkomen bruine Pijlstormvogel zien. Ik had hem slechts kort in beeld want toen verdween hij achter de kajuit. Hoe het kon weet niemand, maar op het achterdek werd de vogel niet opgepikt. De vogel leek opvallend (te) groot, maar dat kan komen doordat je dit soort vogels normaal op veel grotere afstand ziet. Genoeg discussie dus voor de verdere terugtocht.

Chummasters Rob en Rinse
"Chummasters" Rob en Rinse (Miranda Zutt)

We koersten inmiddels weer terug naar het vaste land. De zon verdween en het werd steeds kouder. De horizon leek maar niet dichterbij te komen. Toen dat uiteindelijk wel gebeurde zorgde een Grote jager op het strand nog voor enige opwinding. Twee Wilde zwanen vlogen over bij de inmiddels prachtig ondergaande zon.

Grote Jager Zilvermeeuwen
Grote Jager Stercorarius skua, Kwade Hoek, 15 januari 2012 (Garry Bakker)Zilvermeeuwen Larus argentatus, Kwade Hoek, 15 januari 2012 (Garry Bakker)

Wilde Zwanen
Wilde Zwanen Cygnus cygnus, Kwade Hoek, 15 januari 2012 (Garry Bakker)

Het was bijna donker toen we de haven invoeren. Er was nog net genoeg licht om te speuren naar de Kleine burgemeester die er zou verblijven. Helaas was deze waarschijnlijk al op tok. Twee overvliegende Witte kwikstaarten sloten deze dag af.
Van ons bij de organisatie ingediende wensenlijstje is weinig terechtgekomen, maar desondanks was het een fantastische ervaring en was het vooral ook erg gezellig!
Allen hartelijk dank!

Miranda Zutt



De afgelegde route
De afgelegde route: 103,99 kilometer, gemiddelde snelheid van 11 kilometer per uur (Met dank aan Michel Veldt)

De totalen
De dagtotalen (met dank aan Rinse van der Vliet)

Discussie

David Uit de Weerd  ·  30 januari 2012  19:01

Mooi stukje Miranda!

Miranda Zutt  ·  30 januari 2012  20:17

Thanxs! Overigens had Debby nog geinformeerd waarom al die schepen daar lagen en ze kreeg het volgende antwoord: De ankerplaatsen op zee worden voor verschillende doeleinden gebruikt : Ligplaatst bezet en wachten tot hij vrij is. Handel. Wachten tot prijzen van olie of rijst, tarwe, mais stijgen. Er worden schepen gehuurd en beladen met producten en naar een bepaalde regio in de wereld gestuurd en dan geprobeerd te verkopen. Het grootste gedeelte van de ankerplaatsen wordt nu wel gebruikt door schepen zonder werk. De container schepen en de tankers hebben het op het moment het slechste. Dit nog even ter aanvulling.

Gijsbert van der Bent  ·  31 januari 2012  00:21

Door op zee te liggen sparen de schepen ook heel veel havengeld uit...

Ben Wielstra  ·  18 maart 2012  17:48, gewijzigd 18 maart 2012  17:55

Haha weten jullie nog die keer dat we 50 Papduikers op een tocht zagen? O nee, wacht, dat is pas deze mei.

Sander Lagerveld  ·  20 maart 2012  11:28

Hoe is het toch mogelijk dat Keizer Pelagics de boot in één dag vol krijgt terwijl ze gaan donquichotten op een slechte plek, terwijl er nog steeds plaatsen beschikbaar zijn voor de Doggersbanktocht?

David Uit de Weerd  ·  21 maart 2012  13:57, gewijzigd 21 maart 2012  13:59

Netwerken heet dat anno 2012... ;-)) Ik denk de combinatie van NW-storm voorafgaand en inspelen op de goede kans op Papegaaiduiker. Ik zou graag met jullie trip meegaan, ware het niet dat ik niet nog twee-drie extra vrije dagen kan opmaken. Plus de vraag wat je in mei gaat missen aan vastewal (Don't go away in May and Remember, be back in September...). Veel succes en plezier!

Jan Hein van Steenis  ·  21 maart 2012  19:52

Ik denk dat het zeker meespeelt dat de trip in het weekend was. Als je op vrijdagavond vertrekt en op zondagnacht terug komt ben ik wel te porren voor een meerdaagse tocht...
Feedback?

Ja, ik geef toestemming Dutch Birding is wettelijk verplicht om je toestemming te vragen voor het gebruik van cookies en soortgelijke technieken, en je te informeren over het gebruik daarvan op de site. Dutch Birding gebruikt cookies en soortgelijke technieken voor de volgende doeleinden: het optimaliseren van de website, het gebruik, beheer en gericht kunnen tonen van advertenties, de integratie van social media, het verzamelen en analyseren van statistieken.

Voor een aantal van bovenstaande punten is het vastleggen van bezoekersgedrag noodzakelijk. Ook derde partijen kunnen deze cookies plaatsen, zoals bijvoorbeeld het geval is bij embedded video's van YouTube.